Begrippenlijst ebola

Korte uitleg van de belangrijkste termen rond ebola en uitbraken.

Bevestigd geval

Een patiënt bij wie het virus met een laboratoriumtest (meestal PCR) is aangetoond.

CFR (sterftecijfer)

Het percentage bevestigde patiënten dat overlijdt. Bij ebola gemiddeld rond 50%, sterk afhankelijk van stam en zorg.

Contactonderzoek

Het opsporen en 21 dagen volgen van iedereen die contact had met een patiënt.

Einde van een uitbraak

Wordt verklaard na 42 dagen (twee keer de maximale incubatietijd) zonder nieuwe gevallen.

Ervebo (rVSV-ZEBOV)

Goedgekeurd vaccin tegen de Zaïre-stam. Werkt niet tegen Soedan- of Bundibugyo-virus.

Filovirus

Familie van draadvormige virussen waartoe ebola- en marburgvirus behoren.

Importgeval

Een patiënt die buiten het land besmet raakte en daarna is ingereisd of overgebracht.

Incubatietijd

De tijd tussen besmetting en de eerste klachten: 2 tot 21 dagen, meestal 8 tot 10.

Indexpatiënt

De eerste bekende patiënt in een uitbraak.

Isolatie / quarantaine

Isolatie scheidt zieken af; quarantaine beperkt gezonde, mogelijk blootgestelde mensen.

Monoklonale antilichamen

Behandelingen als Inmazeb en Ebanga die de sterfte bij de Zaïre-stam fors verlagen.

Orthoebolavirus

Het geslacht met de zes bekende ebolastammen, waaronder Zaïre, Soedan en Bundibugyo.

PBM (PPE)

Persoonlijke beschermingsmiddelen: pak, handschoenen, masker en bril voor zorgpersoneel.

PCR-test

Laboratoriumtest die genetisch materiaal van het virus aantoont; de standaard voor diagnose.

PHEIC

Internationale noodsituatie op het gebied van volksgezondheid, uitgeroepen door de WHO.

Reservoir

Het dier waarin het virus blijft circuleren zonder ziek te worden; voor ebola vermoedelijk fruitvleermuizen.

Ringvaccinatie

Vaccineren van contacten en contacten-van-contacten rond een patiënt, om een 'ring' van immuniteit te vormen.

Verdacht geval

Iemand met passende klachten én mogelijke blootstelling, nog zonder testuitslag. Veel verdachte gevallen blijken negatief.

Virale hemorragische koorts

Verzamelnaam voor virusziekten die bloedingen kunnen veroorzaken, zoals ebola, marburg en lassa.

Waarschijnlijk geval

Een (vaak overleden) persoon met sterke epidemiologische link, die niet meer getest kan worden.

Zoönose / spillover

Overdracht van een ziekte van dier op mens. Bij ebola waarschijnlijk via vleermuizen of besmet bushmeat.